rzeźbiarze

Auguste Rodin (1840-1917)

Studiował w Ecole des Arts Decoratifs w Paryżu (1854-57), gdzie m.in. korzystał z rad J. B. Carpeaux. Trzykrotnie usiłował dostać się na studia w Ecole des Beaux-Arts - za każdym razem bez skutku. W 1864-71 pracował jako dekorator w manufakturze porcelany w Sevres (pod kierunkiem rzeźbiarza Carrier-Belleuse'a), 1871-76 przebywał w Brukseli i ozdobił tam rzeźbami wiele gmachów (m.in. giełdę), później działał głównie w Paryżu i Meudon. W 1876 odbył podróż do Włoch, gdzie zainteresowała go sztuka Michała Anioła. Źródłem inspiracji była też dla niego rzeźba gotycka (w 1877 zwiedził francuskie katedry gotyckie). Jego pierwsze prace (Wiek spiżowy, 1876, Kroczący, 1877, Jan Chrzciciel, 1879) cechował tak naturalistyczny modelunek, że uważano je początkowo za odlewy z żywego modela. Dowodem rosnącej sławy Rodina było zlecenie mu w 1880 wykonania monumentalnego portalu dla Musee des Arts Decoratifs w Paryżu. Miała to być symboliczna wizja Bramy Piekieł z Boskiej Komedii Dantego. Rodin nigdy dzieła nie wykonał, choć wracał do niego wielokrotnie i opracował wiele jego fragmentów (Ewa, Adam, Myśliciel, Pocałunek, Ugolino, Paolo i Francesca, Trzy cienie). W następnych latach Rodin rozwinął bardzo aktywną działalność rzeźbiarską, której uzupełnieniem było wiele rysunków lawowanych akwarelą. Tworzył liczne popiersia portretowe (J. P. Laurensa, J. Dalou, 1883, J. A. Falguiere'a, 1897, G. Clemenceau, 1911), symboliczne kompozycje figuralne (Wieczna wiosna, 1884, Amor i Psyche, 1886, Fugit Amor, 1887, Wieczny idol, 1889, Syn marnotrawny, 1889, Dłonie boga, ok. 1898, Katedra, 1908) i pomniki (C. Lorraina w Nancy, 1889, prezydenta Sarmiento w Buenos Aires, V. Hugo, 1896 - obecnie w Musee Rodin, H. Balzaka w Paryżu, 1893-98, projekt Pomnika pracy, 1894, a przede wszystkim dramatyczna grupa Mieszczanie z Calais , 1885-88, Calais). Dzieła te, ze względu na swój nowatorski charakter, były często obiektem ostrych ataków ze strony konserwatywnych krytyków i dopiero retrospektywna wystawa prac Rodina na Wystawie Światowej 1900 w Paryżu zadecydowała ostatecznie o sławie rzeźbiarza. Indywidualny, niezwykle oryginalny styl Rodnia był wypadkową wielu czynników. Składały się nań zarówno wielka swoboda i biegłość techniczna, jak umiejętność wykorzystywania różnych elementów formalnych i treściowych. Głównym tematem rzeźb Rodina jest zawsze człowiek, przedstawiony w sposób dynamiczny, w całym bogactwie przeżyć psychicznych, z niezwykłą znajomością anatomii. Od strony formalnej dzieła Rodina cechuje wieloprofilowa kompozycja (dzięki której rzeźba może być oglądana z każdej strony), doskonale wyważona bryła oraz szorstka, zróżnicowana faktura, powodująca wibrację refleksów świetlnych. Zastosowanie przez artystę tego światłocieniowego modelunku, zacierającego ostrość konturów i wywołującego wrażenie ruchu, dało początek rzeźbie impresjonistycznej, a równocześnie wiele prac stawia go w rzędzie symbolistów. Największą zasługą Rodina było ostateczne przełamanie tradycji akademickich i stworzenie przesłanek rozwojowych dla rzeźby XX w. Rosin odegrał dużą rolę jako pedagog (przyjmował uczniów do swej pracowni). Jego wypowiedzi teoretyczne, zbierane przez poetę R. M. Rilkego, zostały wydane w 1911. W 1914 Rodin opublikował Les Cathedrales de France. W Paryżu znajduje się Musee Rodin (w Hotel Biron z l. pół. XVIII w.) z bogatym zbiorem jego prac. Na muzeum została zamieniona również ostatnia pracownia artysty w Meudon.